Tôi xin đăng ký thường trú thì bị từ chối với lý do nhà tôi đang ở nằm trên đất lấn chiếm, thuộc diện bị cưỡng chế, thu hồi. Tôi muốn đăng ký tạm trú cũng không được vì lý do này. Tôi biết công...
Tôi xin đăng ký thường trú thì bị từ chối với lý do nhà tôi đang ở nằm trên đất lấn chiếm, thuộc diện bị cưỡng chế, thu hồi. Tôi muốn đăng ký tạm trú cũng không được vì lý do này.
Tôi biết công dân có quyền tự do cư trú. Mặc dù không được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà, nhưng tôi đã thanh toán tiền cho người bán đầy đủ và thực tế đang sử dụng nhà đất này.
Xin hỏi, pháp luật quy định về nơi cư trú của công dân như thế nào?
Trả lời
Điều 23 Hiến pháp năm 2013 quy định: “Công dân có quyền tự do đi lại và cư trú ở trong nước, có quyền ra nước ngoài và từ nước ngoài về nước. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”.
Theo Điều 3 Luật Cư trú năm 2006, “công dân có quyền tự do cư trú theo quy định của Luật này và các quy định khác của pháp luật có liên quan. Công dân có đủ điều kiện đăng ký thường trú, tạm trú thì có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền đăng ký thường trú, tạm trú.
Quyền tự do cư trú của công dân chỉ bị hạn chế theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền và theo trình tự, thủ tục do pháp luật quy định”.
Đúng như bạn nói, tự do cư trú là một trong những quyền cơ bản của công dân. Tuy nhiên, nội dung cụ thể quyền này và các điều kiện có liên quan do pháp luật quy định.
Điều 12 Luật Cư trú năm 2006 quy định về nơi cư trú của công dân như sau:
“1. Nơi cư trú của công dân là chỗ ở hợp pháp mà người đó thường xuyên sinh sống. Nơi cư trú của công dân là nơi thường trú hoặc nơi tạm trú.
Chỗ ở hợp pháp là nhà ở, phương tiện hoặc nhà khác mà công dân sử dụng để cư trú. Chỗ ở hợp pháp có thể thuộc quyền sở hữu của công dân hoặc được cơ quan, tổ chức, cá nhân cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ theo quy định của pháp luật.
Nơi thường trú là nơi công dân sinh sống thường xuyên, ổn định, không có thời hạn tại một chỗ ở nhất định và đã đăng ký thường trú.
Nơi tạm trú là nơi công dân sinh sống ngoài nơi đăng ký thường trú và đã đăng ký tạm trú.
2. Trường hợp không xác định được nơi cư trú của công dân theo quy định tại khoản 1 Điều này thì nơi cư trú của công dân là nơi người đó đang sinh sống”.
Như vậy, nơi cư trú của công dân là nơi thường trú hoặc nơi tạm trú của họ. Chỗ ở hợp pháp có thể thuộc quyền sở hữu, sử dụng của công dân hoặc được cơ quan, tổ chức, cá nhân cho thuê, cho mượn, cho ở nhờ theo quy định của pháp luật. Trường hợp không xác định được nơi cư trú của công dân là nơi thường trú hoặc nơi tạm trú, thì nơi cư trú của công dân là nơi người đó đang sinh sống và có xác nhận của Công an xã, phường, thị trấn.
Theo khoản 4 Điều 5 Nghị định số 31/2014/NĐ-CP ngày 18/4/2014 của Chính phủ, cơ quan có thẩm quyền không đăng ký thường trú khi công dân chuyển đến chỗ ở mới, thuộc một trong các trường hợp sau đây:
“a) Chỗ ở nằm trong địa điểm cấm, khu vực cấm xây dựng hoặc lấn chiếm mốc giới bảo vệ công trình hạ tầng kỹ thuật, di tích lịch sử, văn hóa đã được xếp hạng;
b) Chỗ ở mà toàn bộ diện tích nhà ở nằm trên đất lấn chiếm trái phép;
c) Chỗ ở đã có phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; chỗ ở là nhà ở mà một phần hoặc toàn bộ diện tích nhà ở đang có tranh chấp, khiếu nại liên quan đến quyền sở hữu, sử dụng nhưng chưa được giải quyết theo quy định của pháp luật (trừ trường hợp những người có quan hệ là ông, bà nội, ngoại, cha, mẹ, vợ, chồng, con chuyển đến ở với nhau);
d) Chỗ ở bị kê biên, tịch thu để thi hành án, trưng mua theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền;
đ) Chỗ ở là nhà ở đã có quyết định phá dỡ của cơ quan nhà nước có thẩm quyền”.
Hướng dẫn cụ thể nội dung này, Điều 15 Thông tư số 35/2014/TT-BCA ngày 09/9/2014 của Bộ Công an quy định:
“1. Chỗ ở không được chuyển đến đăng ký thường trú được quy định tại khoản 4 Điều 5 Nghị định số 31/2014/NĐ-CP.
2. Chỗ ở đã có phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định tại điểm c khoản 4 Điều 5 Nghị định 31/2014/NĐ-CP được hiểu là chỗ ở đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư và đã được thông báo tới chính quyền địa phương và các hộ dân”.
Nếu căn nhà bạn đang ở nằm trên đất lấn chiếm, thuộc diện bị cưỡng chế, thu hồi, việc cơ quan có thẩm quyền không đăng ký thường trú cho bạn là đúng quy định của pháp luật.
Admin PBGDPL
