Bố mẹ tôi bán mảnh đất do ông nội tặng và sang tên cho tôi năm tôi 14 tuổi thì có đúng luật không? Tôi cần làm gì nếu muốn bán mảnh đất đó?
Trả lời:
- Khoản 1 Điều 136 Bộ luật Dân sự 2015 đại diện theo pháp luật của cá nhân như sau:.
“1. Cha, mẹ đối với con chưa thành niên.
2. Người giám hộ đối với người được giám hộ. Người giám hộ của người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là người đại diện theo pháp luật nếu được Tòa án chỉ định.
3. Người do Tòa án chỉ định trong trường hợp không xác định được người đại diện quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này.
4. Người do Tòa án chỉ định đối với người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự”.
- Điều 76 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định về quản lý tài sản riêng của con như sau:
“1. Con từ đủ 15 tuổi trở lên có thể tự mình quản lý tài sản riêng hoặc nhờ cha mẹ quản lý.
2. Tài sản riêng của con dưới 15 tuổi, con mất năng lực hành vi dân sự do cha mẹ quản lý. Cha mẹ có thể ủy quyền cho người khác quản lý tài sản riêng của con. Tài sản riêng của con do cha mẹ hoặc người khác quản lý được giao lại cho con khi con từ đủ 15 tuổi trở lên hoặc khi con khôi phục năng lực hành vi dân sự đầy đủ, trừ trường hợp cha mẹ và con có thỏa thuận khác.
3. Cha mẹ không quản lý tài sản riêng của con trong trường hợp con đang được người khác giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự; người tặng cho tài sản hoặc để lại tài sản thừa kế theo di chúc cho người con đã chỉ định người khác quản lý tài sản đó hoặc trường hợp khác theo quy định của pháp luật.
4. Trong trường hợp cha mẹ đang quản lý tài sản riêng của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự mà con được giao cho người khác giám hộ thì tài sản riêng của con được giao lại cho người giám hộ quản lý theo quy định của Bộ luật dân sự”.
- Điều 77 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định định đoạt tài sản riêng của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự như sau:
“1. Trường hợp cha mẹ hoặc người giám hộ quản lý tài sản riêng của con dưới 15 tuổi thì có quyền định đoạt tài sản đó vì lợi ích của con, nếu con từ đủ 09 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.
2. Con từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi có quyền định đoạt tài sản riêng, trừ trường hợp tài sản là bất động sản, động sản có đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng hoặc dùng tài sản để kinh doanh thì phải có sự đồng ý bằng văn bản của cha mẹ hoặc người giám hộ.
3. Trong trường hợp con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự thì việc định đoạt tài sản riêng của con do người giám hộ thực hiện.
- Điều 73 Luật Hôn nhân và gia đình 2014 về việc đại diện cho con cũng quy định:
“1. Cha mẹ là người đại diện theo pháp luật của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự, trừ trường hợp con có người khác làm giám hộ hoặc có người khác đại diện theo pháp luật.
2. Cha hoặc mẹ có quyền tự mình thực hiện giao dịch nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
3. Đối với giao dịch liên quan đến tài sản là bất động sản, động sản có đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng, tài sản đưa vào kinh doanh của con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự thì phải có sự thỏa thuận của cha mẹ.
4. Cha, mẹ phải chịu trách nhiệm liên đới về việc thực hiện giao dịch liên quan đến tài sản của con được quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều này và theo quy định của Bộ luật dân sự”.
Như vậy, thời điểm bố mẹ bạn chuyển nhượng mảnh đất đứng tên bạn thì bạn mới 14 tuổi. Do đó, việc định đoạt quyền sử dụng đất và nhà này sẽ do cả bố và mẹ là người đại diện theo pháp luật của bạn đồng thời thực hiện nhưng phải vì lợi ích của bạn và phải xem xét tới nguyện vọng của bạn. Trường hợp, nếu bố mẹ bạn chuyển nhượng quyền sử dụng nhà và đất này vì lợi ích của bạn thì việc chuyển nhượng này là hợp pháp. Nếu bố mẹ bạn chuyển nhượng tài sản của bạn mà không đáp ứng được điều kiện nêu trên thì bạn có thể làm đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án có thẩm quyền tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng nhà và đất nói trên vô hiệu. Tuy nhiên bạn phải có các chứng cứ chứng minh việc chuyển nhượng đất đó không vì lợi ích của bạn.
Đỗ Như Quỳnh
