Vợ chồng tôi đều đang theo học tiến sỹ ở nước ngoài. Vợ tôi mang bầu, dự định về Việt Nam sinh con để tiện cho việc chăm sóc. Tuy nhiên, do Chính phủ hạn chế việc nhập cảnh từ một số nước Châu Âu...
Vợ chồng tôi đều đang theo học tiến sỹ ở nước ngoài. Vợ tôi mang bầu, dự định về Việt Nam sinh con để tiện cho việc chăm sóc. Tuy nhiên, do Chính phủ hạn chế việc nhập cảnh từ một số nước Châu Âu để phòng dịch bệnh SARS-CoV-2 nên nhiều khả năng vợ tôi phải sinh cháu ở bên này.
Đề nghị các anh chị cho biết, khi hết dịch, vợ con tôi về Việt Nam thì việc đăng ký khai sinh cho cháu thực hiện như thế nào? Vợ chồng tôi phải chuẩn bị những giấy tờ gì từ bên này? Quốc tịch của cháu là quốc tịch Việt Nam hay quốc tịch của nước nơi mẹ cháu sinh cháu?
Trả lời
Về nguyên tắc, vợ chồng bạn là công dân Việt Nam đang cư trú ở nước ngoài có thể thực hiện thủ tục đăng ký hộ tịch, bao gồm đăng ký khai sinh cho con tại cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam đóng tại nước mà vợ chồng bạn cư trú.
Tuy nhiên, nếu sinh con và về cư trú tại Việt Nam, chưa đăng ký khai sinh cho con ở nước ngoài, theo Điều 29 Nghị định số 123/2015/NĐ-CP ngày 15/11/2015 của Chính phủ, việc đăng ký khai sinh cho con được thực hiện như sau:
“1. Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của trẻ em có cha hoặc mẹ hoặc cả cha và mẹ là công dân Việt Nam, thực hiện đăng ký khai sinh cho trẻ em sinh ra ở nước ngoài mà chưa được đăng ký khai sinh.
2. Người yêu cầu đăng ký khai sinh xuất trình giấy tờ chứng minh việc trẻ em cư trú tại Việt Nam và nộp các giấy tờ sau đây:
a) Tờ khai theo mẫu quy định;
b) Giấy chứng sinh hoặc giấy tờ khác do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp xác nhận về việc trẻ em được sinh ra ở nước ngoài và quan hệ mẹ - con nếu có;
c) Văn bản thỏa thuận của cha mẹ lựa chọn quốc tịch cho con theo quy định tại khoản 1 Điều 36 của Luật Hộ tịch đối với trường hợp trẻ em có cha hoặc mẹ là công dân Việt Nam, người kia là công dân nước ngoài.
3. Trường hợp không có giấy tờ quy định tại Điểm b Khoản 2 Điều này thì thực hiện việc đăng ký khai sinh cho trẻ em theo thủ tục quy định tại Khoản 5 Điều 15 của Nghị định này.
4. Ngay trong ngày tiếp nhận yêu cầu, Phòng Tư pháp kiểm tra hồ sơ. Nếu thấy hồ sơ đầy đủ, chính xác và đúng quy định pháp luật thì đăng ký theo trình tự, thủ tục quy định tại khoản 2 Điều 36 Luật Hộ tịch. Nội dung khai sinh được xác định theo quy định tại Khoản 1 Điều 4 của Nghị định này”.
Điều 6 Thông tư số 15/2015/TT-BTP ngày 16/11/2015 của Bộ trưởng Bộ Tư pháp hướng dẫn bổ sung nội dung này như sau:
“1. Giấy tờ chứng minh việc trẻ em cư trú tại Việt Nam theo quy định tại khoản 2 Điều 29 Nghị định số 123/2015/NĐ-CP gồm: giấy tờ chứng minh việc trẻ em đã nhập cảnh vào Việt Nam (như: hộ chiếu, giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế có dấu xác nhận nhập cảnh của cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh) và văn bản xác nhận của cơ quan công an có thẩm quyền về việc trẻ em đang cư trú tại Việt Nam.
2. Họ, chữ đệm, tên của trẻ được xác định theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 4 của Nghị định số 123/2015/NĐ-CP
3. Việc xác định quốc tịch của trẻ em để ghi vào Giấy khai sinh thực hiện theo quy định pháp luật về quốc tịch”.
Căn cứ quy định nêu trên, các giấy tờ bạn cần chuẩn bị ở nước ngoài bao gồm:
- Giấy chứng sinh hoặc giấy tờ khác do cơ quan có thẩm quyền nước ngoài cấp xác nhận về việc trẻ em được sinh ra ở nước ngoài và quan hệ mẹ - con (nếu có);
- Hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế của con. Lưu ý, các giấy tờ này phải có dấu xác nhận nhập cảnh của cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh để chứng minh cháu đã nhập cảnh vào Việt Nam.
Cùng với Tờ khai theo mẫu quy định, người đi đăng ký khai sinh cho cháu nộp hồ sơ tại Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi cư trú của cháu để được giải quyết thủ tục này.
Về quốc tịch của cháu, theo Điều 4 Luật Quốc tịch năm 2008, “Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam công nhận công dân Việt Nam có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam, trừ trường hợp Luật này có quy định khác”.
Nếu vợ chồng bạn đều là công dân Việt Nam thì con của hai bạn được xác định có quốc tịch Việt Nam. Bởi vì, Điều 15 của Luật này quy định: “Trẻ em sinh ra trong hoặc ngoài lãnh thổ Việt Nam mà khi sinh ra có cha mẹ đều là công dân Việt Nam thì có quốc tịch Việt Nam”.
Thu Hường
Vũ Thị Thanh Tú